lek. med. Marcin Sobiech, 09.03.10

Autor

lek. med. Marcin Sobiech

Transplantacja płuc jest metodą zarezerwowaną dla pacjentów ze schyłkową i postępującą chorobą tego organu (przewlekła obturacyjna choroba płuc, choroby śródmiąższowe, mukowiscydoza i wiele innych). Od czasu pierwszych prób z przeszczepem tego narządu, przeprowadzonych w latach 60 –tych ubiegłego wieku, wykonano ich już ponad 20 tysięcy na całym świecie, a jednoczasowych przeszczepów płuc i serca doczekało się już ponad 4 tysiące pacjentów (w Polsce przeprowadzono jedynie kilka udanych transplantacji). Połowę z wykonywanych przeszczepów stanowią przeszczepy jednego płuca. Kompletna opieka chirurgiczna, zachowawcza oraz pielęgnacyjna sprawia, że pacjenci po przeszczepie płuca żyją coraz dłużej.

Istnieje jednak szereg problemów związanych z przeszczepianiem płuc. Jednym z nich jest niewątpliwie, i odnosi się to do całej transplantologii, brak odpowiedniej liczby dawców. Drugim, nie mniej istotnym problemem jest fakt, iż płuca wielu potencjalnych dawców nie nadają się niestety do przeszczepienia. Aż 80 % płuc, które potencjalnie mogłyby zostać użyte do przeszczepu, użytych być nie może z powodu ich uszkodzenia w przebiegu odpowiedzi zapalnej pojawiającej się po śmierci mózgu.



Obecnie trwają zaawansowane prace nad obiecującą metodą terapii genowej, której celem jest poprawa stanu płuc dawców przed ich przeszczepem, tak aby ostatecznie mogły zostać wykorzystane do celów transplantacyjnych.

Badania z wykorzystaniem terapii genowych zaczęły się od eksperymentów na świniach. Okazało się, że testowana metoda terapii genowej zmniejszała reakcję zapalną oraz poprawiała parametry funkcjonalne płuc dawcy przed ich wszczepieniem do organizmu biorcy.

Następnie tą samą metodę terapii wykorzystano dalej i przebadano jej wpływ w odniesieniu do płuc człowieka. Zaobserwowano podobną poprawę funkcji płuc, które wcześniej uznano za nie nadające się do przeszczepu.



Nowa technika protekcji płuc przed szkodliwym działaniem procesu zapalnego polega na umieszczeniu płuc w specjalnej komorze perfuzyjnej bezpośrednio po ich usunięciu z ciała dawcy. Komora ta utrzymuje płuca w stałej temperaturze, podobnej do temperatury ludzkiego ciała. Następnie do płuc dostarcza się - za pomocą wektora adenowirusowego i przy wykorzystaniu bronchoskopii - gen, który koduje interleukinę – 10 (IL – 10).

Interleukina – 10 jest cytokiną o działaniu przeciwzapalnym, ochraniającą komórki przed uszkodzeniem zapalnym, a także zabezpieczającą tkanki przeszczepione przed uszkodzeniem ich na tle immunologicznym. Sam system perfuzyjny również wpływa korzystnie na przygotowanie płuc do transplantacji, zapewniając odpowiednią temperaturę oraz pozbywając się z płuc pozostałej w niech zawartości, pochodzących od dawcy.

Terapia genowa, a nie bezpośrednie podanie IL – 10 do płuc, ma również potencjał do wyeliminowania konieczności stosowania systemowej immunosupresji, obarczonej wieloma działaniami niepożądanymi.

Czy zastosowanie terapii genowej również u biorcy po wykonanym już przeszczepieniu płuca także przynosi korzystne efekty – jest to kolejne pytanie, na które nie ma jeszcze odpowiedzi.

Terapia genowa mogła by zostać zastosowana również w celu transferu innych genów poza IL – 10 mogących w konsekwencji prowadzić do "naprawy" płuc, bez konieczności transplantacji.




Oczywiście minie jeszcze wiele czasu zanim płuca „usprawnione” za pomocą terapii genowej będą mogły być wszczepiane potrzebującym biorcom, jednak terapia ta wydaje się być obiecująca i być może spowoduje zmniejszenie liczby przypadków, w których płuca od zmarłego dawcy nie nadają się do przeszczepienia.

Keshavjee et al. prowadzą w tej chwili badanie kliniczne z zastosowaniem opisywanej metody u 20 pacjentów. Odestek 5 – letnich przeżyć wynosi w tej chwili 50 – 60 %.


Bibliografia

  1. Cypel M et al. Sci Transl Med. 2009;1[4]:4ra9 Cypel M et al. J Heart Lung Transplant. 2008;27[12]:1319-1325 JAMA, December 16, 2009—Vol 302, No. 23
Wypowiedź tego użytkownika jest wartościowa :

Jak należy nas cytować:

. [Opublikowano dnia: 2010-06-30]. Terapia genowa w przygotowaniu płuc dawcy do przeszczepu. Protokół dostępu: http://www.genetyk.pl/publikacje/8314 [Pobrano dnia: 2019-09-22].

podziel sie, promuj ten tekst

Dodaj komentarz

Kto czytał ten artykuł

  • tabasalu
  • nika89
  • pagoo
  • mardel
  • jjosephin
  • beabe
  • kingawilczynska

Komentarze